Firmicus Maternus - Mathesis - Book 1 - Chapter 2

Latin Text Goes Here

II

Primo itaque de moribus hominum eoloribusque eonveniunt dieentes: "Si stellarum mixturis mores hominibus coloresque tribuuntur et quasi quodam picturae genere atque artificio stellarum cursus mortalium corporum liniamenta eomponunt, id est si Luna facit candidos, Mars rubeos, Saturnus nigros, cur omnes in Aethiopia nigri, in Germania candidi, in Thracia rubei proereantur, quasi Luna et Mars in Aethiopia vim guam viresque non habeant et potestatem guam fingendique licentiam in Germania ae Thraeia Saturni deserat stella?" De moribus vero illud addunt: "Si Saturnus facit cautos graves tardos avaros ae taeitos, Iuppiter maturos bonos benignos ae modestos, Mars crudeles perfidos ae feroces, Sol religiosos nobiles ac superbos, Venus luxuriosos venustos et honesto gratiae splendore fulgentes, Mercurius astutos callidos et concitati animi mobilitatibus turbulentos, Luna acutos splendidos elegantes et popularis splendoris gratia praevalentes, cur quaedam gentes ita sunt formatae, ut propria sint morum quodammodo unitate perspicuae? Scythae soli inmanis feritatis crudelitate grassantur, Itali fiunt regali semper nobilitate praefulgidi, Galli stolidi, leves Gracei, Afri subdoli, avari Syri, acuti Siculi, luxuriosi semper Asiani <et> voluptatibus occupati, [et] Hispani elata iactantiae animositate praeposteri. Ergo Scytharum rabiem numquam mitigat Iuppiter, nec Italis Sol aliquando denegabit imperia, nee levitati Graecorum Saturni stella pondus (p.7) imponit, nee Asiana lascivitas sobria Iovis moderatione corrigitur, nec Siculorum acumen frigido ortu aliquando Saturni obtundetur, nec Syrorum avarities lascivis Veneneris radiationibus temperatur, nec Afrorum malitiosa commenta et bilingues animos salutare Iovis sidus impediet, nec Hispanorum iactantiam pigrum poterit Saturni lumen hebetare, nec Gallicam stoliditatem Mercurii sapientissimum sidus exacuet." Illa vero ipsorum inter ea potentissima et vehementer contra nos posita peroratio est, quod aiunt ex istius artis instituto omnia ex rebus humanis virtutum officia tolli, si temperantia fortitudo prudentia iustitia stellarum decretis, non nostris adscribuntur voluntatibus; iam si quis societatis caritatisque vinculum ruperit et conciliationis humanae iura neglexerit totumque se feritati perfidiaeque tradiderit, facinus suum et animi perversas cupiditates securus stellarum iudiciis adscribat. "Sit iniquus, sit perfidus, sit malivolus, sit inreligiosus, quia haec vitia mala Mercurii cum Marte perfecit constellatio! Cur animum nostrum fortitudinis studio roboramus, cur erecta mente sublimique constantia et divinarum virtutum magisterio formati in acerbis casibus constituti mortem doloresque contemnimus, si gloriae laudem et potentissimae dignitatis insignia nec adpetentibus nobis Sol Iovis bona coniunctionis societate largitur? Frustra igitur consilio ac ratione errantis animi vitia comprimimus, frustra luxuriosas libidinum illecebras temperamus, frostra gravitatis instinctu aequitatis modestiam iura-(p.8)-que conquirimus, si Mercurius Iovis ac Lunae bonis radiationibus temperatus ad desideria nos et cupiditates istius virtutis inflammat." Etiam singulos homines hac disputationis oratione conveniunt: "Frustra habes, 0 bone vir, dilectum bonarum rerum ac malarum fugiendi cupiditatem! Quid te honestis provisionibus ac diligentiae suffragiis munis, si totum hoc tibi non scientia, sed aut Saturnus praestat aut Iuppiter? Contemnamus, si videtur, deos et religionum sanctas venerabilesque caerimonias sacrilego desperationis ardore publicemusl Quid invocas, arator, deos? Sine cura numinis tui ingenio segetis sulcus aequatus est. Tu qui per aperta iuga olivarum [in] aciem distinctis componis ordinibus, frustra devoves vitium palmites Libero tuo religiosa cum trepidatione, cuiusquam si sine praesidio divinitatis stellarum cursu. aut denegantur aut dantur. Tu qui promulgas leges ac iura sancis, tolle scita, refige tabulas et istis nos severissimis animadversionibus libera: illum sacrilegum Mercurius, ut mathematici volunt, ilIum adulterum Venus fecit; illum ad neces hominum Martis sidus armavit, illum mutare tabularum fidem, illum venena miscere, illum quiescentium securas animas et iam Lethaei fluminis oblivione purgatas Mercurius cogit nefariis carminibus excitare. Ecce ille incestis inflammatur ardoribus, illum vides puerorum complexibus inhaerentem: causam huius tanti mali Marti tribuimus aut Veneri. Ille te iubente manu carnificis sine causa percussus est, in illum per PR. dicta sententia est:(p.9) si non suo studio, sed stellarum vitiosa coactus est radiatione peccare, non habetis, magistratus , iustam animadvertendi substantiam, quia scitis nos ad ista vitia malignis stellarum semper incitari fomitibus". Haec atque alia simili oratione componunt quaerentes, utrumnam stellas ammantes an inanimantes esse dicamus, ut istius quaestionis conclusione confusi difficile animi nostri iudicium sententiamque promamus; quicquid enim horum dictum fuerit, syllogismorum aculeis in contrarium vertunt, ut ad arbitrium ipsorum constrictus respondentium sermo consentiat.(End of chapter 2)